ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ

ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ

Εμμηνόπαυση

Εμμηνόπαυση είναι η οριστική διακοπή της εμμήνου ρύσεως. Αποτελεί μεταβατική περίοδο στη ζωή της γυναίκας, δεν είναι νόσος, αλλά μπορεί να έχει σημαντικό αντίκτυπο στην υγεία της. Αν και η εμμηνόπαυση μπορεί να επιφέρει σωματική αναστάτωση από εξάψεις, νυχτερινές εφιδρώσεις, και άλλα συμπτώματα, μπορεί επίσης να είναι η αρχή μιας νέας φάσης στη ζωή μιας γυναίκας – και μια χρυσή ευκαιρία για να προφυλαχθεί από μεγάλους κινδύνους για την υγεία της, όπως καρδιοπάθειες και οστεοπόρωση.

Η σημαντικότερη αιτία της εμμηνόπαυσης είναι η ηλικία. Αποτελεί το τέλος της αναπαραγωγικής περιόδου, και οφείλεται στην σταδιακή έκπτωση της λειτουργίας των ωοθηκών. Η κάθε γυναίκα γεννιέται διαθέτοντας ένα συγκεκριμένο αριθμό ωαρίων, τα οποία είναι «αποθηκευμένα» στις ωοθήκες. Οι ωοθήκες επίσης έχουν την αποστολή να παράγουν τα οιστρογόνα και την προγεστερόνη, ορμόνες που ελέγχουν την περίοδο και την ωορρηξία. Η εμμηνόπαυση συμβαίνει όταν οι ωοθήκες αδυνατούν πλέον να απελευθερώνουν ένα ωάριο κάθε μήνα, και σταματά οριστικά η έμμηνος ρύση.
 
Η εμμηνόπαυση θεωρείται ένα φυσιολογικό μέρος της γήρανσης, όταν αυτό συμβεί μετά την ηλικία των 40, συνήθως γύρω στην πέμπτη δεκαετία της ζωής. Ωστόσο ορισμένες γυναίκες μπορούν να περνούν στην εμμηνόπαυση νωρίς, είτε ως αποτέλεσμα χειρουργικής επέμβασης όπως η υστερεκτομή με αφαίρεση των ωοθηκών, ή λόγω βλάβης στις ωοθήκες, όπως μετά από χημειοθεραπεία ή ακτινοβολίες. Η εμμηνόπαυση που συμβαίνει πριν από 40, ανεξάρτητα από την αιτία, ονομάζεται πρόωρη εμμηνόπαυση.

Κατά μέσο όρο, η φυσική εμμηνόπαυση ξεκινά στην ηλικία των 51 ετών. Μπορεί όμως να ξεκινήσει νωρίτερα ή και αργότερα. Μερικές γυναίκες μπαίνουν στην εμμηνόπαυση στην ηλικία των 40 ετών, και ένα μικρό ποσοστό στα 60. Οι γυναίκες που καπνίζουν έχουν την τάση να μπαίνουν στην εμμηνόπαυση μερικά χρόνια νωρίτερα από εκείνες που δεν καπνίζουν. Δεν υπάρχει κάποια αποδεδειγμένη μέθοδος που να προβλέπει την ηλικία της εμμηνόπαυσης σε κάθε γυναίκα. Η έλευση της εμμηνόπαυσης τεκμηριώνεται όταν έχει περάσει ένας χρόνος από την τελευταία έμμηνο ρύση.

Η φυσική εμμηνόπαυση επέρχεται σταδιακά. Οι ωοθήκες δεν σταματούν να δουλεύουν ξαφνικά, αλλά επιβραδύνονται. Η μεταβατική αυτή περίοδος στη ζωή της γυναίκας ονομάζεται περιεμμηνόπαυση ή κλιμακτήριος. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, υπάρχει αναπαραγωγική ικανότητα. Αυτό σημαίνει ότι οι ωοθήκες ακόμα παράγουν ωάρια, αν και όχι απαραίτητα κάθε μήνα. Έτσι υπάρχει έμμηνος ρύση, η οποία όμως πλέον είναι ασταθής.

Η εμμηνόπαυση είναι ένα γεγονός που επηρεάζει κάθε γυναίκα με διαφορετικό τρόπο. Ορισμένες γυναίκες φτάνουν στην εμμηνόπαυση φυσικά με λίγο ή καθόλου πρόβλημα. Άλλες βιώνουν σοβαρά συμπτώματα που εμποδίζουν δραματικά τις ζωές τους. Και όταν η εμμηνόπαυση αρχίζει ξαφνικά, ως αποτέλεσμα χειρουργικής επέμβασης, χημειοθεραπείας ή ακτινοβολίας, η προσαρμογή μπορεί να είναι σκληρή. Τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης έχουν ποικίλη βαρύτητα.

Οι εξάψεις αποτελούν συχνό σύμπτωμα της περιόδου πριν και μετά την εμμηνόπαυση. Οι εξάψεις είναι μια σύντομη αίσθηση ζέστης που εντοπίζεται στο πρόσωπο και στο λαιμό, και συνοδεύεται από ερυθρότητα στο στήθος, την ράχη και τα χέρια.

Συχνές είναι επίσης και οι νυχτερινές εφιδρώσεις που δυσκολεύουν τον ύπνο. Οι εξάψεις ποικίλουν σε βαρύτητα και τυπικά έχουν διάρκεια από 30 δευτερόλεπτα έως 10 λεπτά. Οι εξάψεις αντιμετωπίζονται με ελαφρύ ντύσιμο, τη χρήση ανεμιστήρα ή βεντάλιας, την τακτική άσκηση, την αποφυγή πικάντικων τροφών, την αποφυγή της ζέστης και την αντιμετώπιση του stress.

Καθώς η εμμηνόπαυση πλησιάζει, εμφανίζονται μεταβολές της εμμήνου ρύσεως. Αυτές οι μεταβολές ποικίλουν από γυναίκα σε γυναίκα. Μπορεί να γίνουν συχνότερες ή πιο αραιές, βαρύτερες ή πιο ελαφρές. Αυτές οι αλλαγές είναι φυσιολογικές, αλλά οι αρμόδιες επιστημονικές εταιρίες συνιστούν την επίσκεψη στο γυναικολόγο όταν οι περίοδοι έρχονται πολύ κοντά η μία στην άλλη, αν υπάρχει βαριά αιμορραγία ή αν διαρκούν περισσότερο από μια εβδομάδα.

Η απουσία οιστρογόνων μπορεί να οδηγήσει σε ξηρότητα του κόλπου, η οποία καθιστά τη σεξουαλική επαφή δυσάρεστη ή επώδυνη. Σ΄ αυτή την περίπτωση βοηθούν σκευάσματα για τοπική χρήση που ενυδατώνουν τον κόλπο. Η libido μπορεί επίσης να αλλάξει, αλλά πολλοί παράγοντες πέρα από την εμμηνόπαυση, όπως το stress, η λήψη φαρμάκων, η κατάθλιψη, οι διαταραχές του ύπνου και προβλήματα σχέσεων μπορούν να επηρεάσουν τη σεξουαλική υγεία.

Εάν τα συμπτώματα επιμένουν και σας προβληματίζουν, μιλήστε με το γυναικολόγο σας. Θα σας βοηθήσει σταθμίζοντας τους κινδύνους και τα οφέλη της Θεραπείας Ορμονικής Υποκατάστασης (ΘΟΥ). Άλλες θεραπείες περιλαμβάνουν τα χαμηλής δόσης αντισυλληπτικά στην περιεμμηνοπαυσιακή περίοδο, τα αντικαταθλιπτικά, τα αντιυπερτασικά για την ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, άλλα φάρμακα που μπορούν να αντιμετωπίσουν τις εξάψεις και κρέμες οιστρογόνων για την ξηρότητα του κόλπου. Ο γυναικολόγος σας θα σας συστήσει επίσης αλλαγές στον τρόπο ζωής, όπως ειδική διατροφή, άσκηση, πλούσιο ύπνο και αντιμετώπιση του stress.
Θεραπεία Ορμονικής Υποκατάστασης
Η ΘΟΥ μπορεί να βελτιώσει τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Υπάρχουν διάφορα φάρμακα που μπορούν να συνταγογραφηθούν για την αντιμετώπιση των εξάψεων και της κολπικής ξηρότητας. Ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) συνιστά τη χρήση της μικρότερης δυνατής δόσης για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, και για το μικρότερο δυνατό χρονικό διάστημα. Αυτό γίνεται διότι οι μελέτες που έχουν γίνει έχουν συνδέσει την μακροχρόνια χορήγηση ορμονών με μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιοπαθειών, εγκεφαλικών, θρομβώσεων του αίματος και καρκίνου του μαστού.
Ο ρόλος των φυτοοιστρογόνων
Η χρήση οιστρογόνων που παράγονται από φυτά (κυρίως φλαβόνες σόγιας) δεν είναι εγκεκριμένη από τους μεγάλους φαρμακευτικούς οργανισμούς, αλλά φαίνεται ότι έχει κάποιο ρόλο στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων.

Με την έλευση της εμμηνόπαυσης, έρχεται και ένας μεγαλύτερος κίνδυνος για καρδιοπάθεια (που αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτου) και για οστεοπόρωση. Η απώλεια των οιστρογόνων μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο για την εμφάνιση καρδιοπάθειας, ωστόσο η ΘΟΥ δεν ενδείκνυται για τη μείωση του κινδύνου αυτού.

Η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής είναι εξαιρετικά σημαντική στη ζωή της γυναίκας. Και δεν είναι αργά να ξεκινήσει στην εμμηνόπαυση. Κάντε ένα check-up που να περιλαμβάνει τη μέτρηση της πίεσής σας, τη χοληστερίνη και το σάκχαρο αίματος, και προγραμματίστε τον έλεγχο του μαστού σας με ετήσιες μαστογραφίες.

Η εμμηνόπαυση είναι επίσης μια καλή περίοδος να βελτιώσετε τη διατροφή σας, τη σωματική σας δραστηριότητα και να διαχειριστείτε το stress. Η αερόβια άσκηση έχει εξαιρετικά πλεονεκτήματα στην απώλεια βάρους, στην ενδυνάμωση των οστών και στην βελτίωση της διάθεσης. Ακόμα και αν μια γυναίκα δεν ήταν ιδιαίτερα δραστήρια, ποτέ δεν είναι αργά να ξεκινήσει.

Η εμμηνόπαυση είναι ένα ορόσημο στη ζωή της γυναίκας, και μια καινούργια αρχή για περισσότερη δραστηριότητα και καλή υγεία.

Share:

Facebook 0
Twitter
LinkedIn 0
StumbleUpon 0
Email
Print

Συχνές Ερωτήσεις

Γόνιμες Μέρες

Γυναικολογικά Θέματα